Ödenmeyen bir alacağın tahsili de, haksız olduğu düşünülen bir takibe karşı korunmak da icra hukukunun kısa ve kesin süreleriyle yürür. Alacaklı için doğru takip yolunun seçilmesi, borçlu için ise ödeme emrinin tebliğinden sonraki ilk günlerde atılacak adımlar sonucu belirler. Süresinde yapılmayan bir itiraz, borcun kesinleşmesine ve haciz aşamasına geçilmesine yol açabilir.
Bu alandaki başlıca konular
- Genel haciz yoluyla ilamsız takip ve ilamların icrası
- Çek, senet ve poliçeye dayalı kambiyo takipleri
- Ödeme emrine itiraz ve icra mahkemesine şikâyet
- İtirazın iptali ve itirazın kaldırılması davaları
- Haciz, satış, istihkak ve sıra cetveli işlemleri
- Menfi tespit, istirdat davaları ve konkordato süreci
Ödeme emrine itiraz
Genel haciz yoluyla ilamsız takipte borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesine itiraz edebilir; itiraz takibi durdurur. Çek, senet ve poliçeye dayanan kambiyo takiplerinde ise borca itiraz ve şikâyet beş gün içinde icra mahkemesine yapılır ve itiraz kendiliğinden takibi durdurmaz. Borçlu ayrıca süresi içinde mal beyanında bulunmakla yükümlüdür.
Alacaklı için: itirazın iptali ve kaldırılması
Borçlu itiraz ettiğinde alacaklı, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemede itirazın iptali davası açabilir; alacağı imzası ikrar edilmiş bir belgeye dayanıyorsa altı ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını da isteyebilir. Haksız itiraz eden borçlu aleyhine, alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilebilir. Dosya borcunu icra dosya borcu aracıyla görebilirsiniz.
Haciz ve sınırları
Borçlunun maaş ve ücretinin, nafaka alacakları dışında, dörtte birinden az olmamak üzere icra müdürünce belirlenen kısmı haczedilebilir. Ev eşyası, mesleğin icrası için gerekli araçlar ve aile için zorunlu bazı mallar kural olarak haczedilemez. Ödeme güçlüğü içindeki borçlu için konkordato yolu da değerlendirilebilir; mahkemenin vereceği geçici mühlet içinde borçluya karşı takip yapılamaz.
İlk adımlar
- Alacağı gösteren sözleşme, fatura, çek, senet ya da mahkeme kararını bir araya getirin.
- Size ödeme emri tebliğ edildiyse tebliğ tarihini not edin; genel haciz yoluyla takipte itiraz süresi yedi gündür.
- Maaş haczi ya da hesap blokesi varsa ilgili yazıları ve kesinti tutarlarını saklayın.
Sık sorulan sorular
Borcum olmadığı hâlde takip başlatıldı; ne yapmalıyım?
Ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz edin. Süre geçtiyse ya da borcun bulunmadığını mahkemeye tespit ettirmek istiyorsanız menfi tespit davası açılabilir; borç ödenmişse ödemeden itibaren bir yıl içinde istirdat davasıyla geri istenebilir.
Maaşımın tamamı haczedilebilir mi?
Hayır. Nafaka alacakları dışındaki borçlar için maaşın ancak bir kısmı haczedilebilir; kesinti oranı dörtte birden az olmamak üzere icra müdürünce belirlenir. Yaklaşık tutarı maaş haczi hesaplama aracıyla görebilirsiniz.
Elimdeki senedi nasıl takibe koyarım?
Vadesi gelmiş senet, çek ya da poliçe için kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatılabilir. Bu yolda borçlunun itiraz süresi daha kısadır ve itiraz takibi kendiliğinden durdurmaz. Senedin aslı icra dairesine teslim edilir.


